Trí thông minh hiện sinh là gì? Đặc điểm và nghề nghiệp phù hợp

Trí thông minh hiện sinh còn được gọi là trí thông minh triết học. Đây là loại hình trí thông minh thu hút sự quan tâm của nhiều người, bởi nó gắn với những câu hỏi lớn nhất của đời người. Bài viết hôm nay sẽ chia sẻ những thông tin thú vị xoay quanh loại hình trí thông minh này.

Tìm hiểu thuyết đa trí tuệ

Trí thông minh của con người không chỉ được thể hiện qua chỉ số IQ. Các bài test IQ chủ yếu đo khả năng phân tích, suy luận và giải quyết vấn đề, trong khi năng lực của con người còn đa dạng hơn thế rất nhiều và cần được “khai phá” để phát huy.

Năm 1983, sau một thời gian dài nghiên cứu, nhà tâm lý học Howard Gardner, giáo sư Đại học Harvard, đã công bố thuyết đa trí tuệ. Học thuyết cho rằng trí thông minh của con người rất đa dạng. Theo phiên bản phổ biến hiện nay, có 8 loại hình trí thông minh; mỗi người đều sở hữu tất cả, chỉ khác nhau ở mức độ mạnh yếu:

• Trí thông minh vận động – thể chất.
• Trí thông minh âm nhạc.
• Trí thông minh ngôn ngữ.
• Trí thông minh logic – toán học.
• Trí thông minh không gian – thị giác.
• Trí thông minh tương tác – xã hội.
• Trí thông minh nội tâm.
• Trí thông minh tự nhiên – thiên nhiên.

Vậy còn trí thông minh hiện sinh thì sao? Trong cuốn sách Intelligence Reframed (1999), Gardner đã xem xét nhiều đề xuất về các loại trí thông minh mới, chẳng hạn “trí thông minh tâm linh”, và không chấp nhận chúng. Tuy nhiên, ông cũng cho biết mình đang cân nhắc khả năng tồn tại một loại hình thứ chín, đó chính là trí thông minh hiện sinh.

Trí thông minh hiện sinh là gì?

Đến nay vẫn chưa có một định nghĩa chính thức, thống nhất về trí thông minh hiện sinh. Theo mô tả ban đầu của Gardner, đây là khả năng nhạy cảm và suy ngẫm sâu sắc về những vấn đề căn bản của sự tồn tại, như: ý nghĩa của cuộc sống là gì, vì sao con người phải chết, chúng ta từ đâu đến và vị trí của mình trong vũ trụ này ra sao.

Người mạnh về trí thông minh hiện sinh thường dùng chính đời sống nội tâm, cảm xúc và suy nghĩ của mình để lý giải thế giới xung quanh. Họ hay có những ý tưởng mới lạ, luôn đầy đam mê và nhiệt huyết trong việc tự khám phá thế giới cũng như thấu hiểu tâm tư của người khác.

Đặc điểm của người có trí thông minh hiện sinh

Người có trí thông minh hiện sinh thường có những đặc điểm sau:

• Hay đặt ra những câu hỏi lớn về ý nghĩa cuộc sống, sự sống và cái chết.
• Dễ dàng hồi tưởng, tái hiện lại những sự vật, sự việc đã xảy ra để suy ngẫm.
• Từ một sự vật, hiện tượng này có thể dễ dàng liên tưởng đến sự vật, hiện tượng khác.
• Có khả năng cảm nhận, liên tưởng và tìm ra quy luật trong những ý tưởng, hình thái kỳ lạ.
• Luôn tràn đầy đam mê và nhiệt huyết trong việc tìm tòi, khám phá thế giới xung quanh.
• Có đời sống nội tâm phong phú, quan tâm đến những chủ đề như tôn giáo, triết học, thiên văn, vũ trụ…

Từ những đặc điểm trên, có thể thấy những công việc phù hợp với người mạnh về trí thông minh hiện sinh là: nhà triết học, nhà tâm lý học, nhà thần học hay chức sắc tôn giáo, nhà văn, diễn giả, chuyên viên tư vấn…

Trí thông minh hiện sinh đã được công nhận chính thức chưa?

Đây có lẽ là thắc mắc của nhiều người quan tâm đến chủ đề này. Câu trả lời là: tính đến nay, trí thông minh hiện sinh vẫn chưa được xem là một loại hình chính thức trong thuyết đa trí tuệ.

Lý giải điều này, Gardner cho biết hiện vẫn chưa có đủ bằng chứng về cơ sở thần kinh, tức là những vùng não hay cơ chế sinh học riêng biệt, để khẳng định trí thông minh hiện sinh là một loại hình trí thông minh độc lập. Đây là một trong những tiêu chí quan trọng mà ông dùng để xét một năng lực có phải là “trí thông minh” hay không.

Vì vậy, trí thông minh hiện sinh vẫn chỉ đang ở dạng “ứng viên” và cần thêm nghiên cứu. Chưa thể khẳng định đây là loại hình trí thông minh thứ chín trong thuyết đa trí tuệ, và các bài kiểm tra trí thông minh hiện nay cũng chưa đưa loại hình này vào đánh giá.

Kết luận

Trí thông minh hiện sinh là khả năng suy ngẫm về những câu hỏi lớn của cuộc sống, và dù chưa được công nhận chính thức, nó vẫn giúp chúng ta nhìn trí tuệ con người theo một góc độ rộng hơn. Hy vọng bài viết đã giúp bạn hiểu rõ hơn về loại hình trí thông minh đặc biệt này. Nếu muốn biết khả năng tư duy logic của mình đang ở mức nào, bạn có thể làm thử bài test IQ miễn phí ngay trên trang chủ.