Những người có EQ cao nhất thế giới: 7 đặc điểm đáng học hỏi

Không có một danh sách chính thức nào về những người có EQ (Emotional Quotient – chỉ số cảm xúc) cao nhất thế giới. EQ phản ánh khả năng nhận biết, thấu hiểu và xử lý cảm xúc, nên nó thể hiện khác nhau tùy từng tình huống và cách mỗi người phản ứng, rất khó để “chấm điểm” rồi xếp hạng như một cuộc thi. Thay vì đi tìm cái tên đứng đầu, bài viết này giới thiệu 7 đặc điểm mà những người có EQ cao thường có, đặc biệt trong giao tiếp xã hội.

1. Có lòng tự trọng vững vàng

Lòng tự trọng chông chênh chính là gốc rễ của nhiều sự lúng túng khi giao tiếp. Ai cũng có lòng tự trọng, và những người có EQ cao cũng vậy, nhưng họ giữ được nó ở mức cân bằng: đủ để tự tin, không đến mức tự cao.

Một nghiên cứu của nhà thần kinh học Valentina Paz cho thấy những người có lòng tự trọng thấp gặp nhiều khó khăn hơn trong các tương tác xã hội. Lý do là khi một người đánh giá thấp bản thân, họ thường sợ bị người khác từ chối.

Vì thế, để phát triển kỹ năng xã hội, chúng ta nên học cách tin vào khả năng của chính mình, trân trọng điểm mạnh và chấp nhận điểm yếu của bản thân.

Khi không hiểu rõ chính mình, chúng ta dễ để người khác định nghĩa hình ảnh của mình. Ngược lại, khi nhận ra giá trị của bản thân, nỗi lo lắng trong giao tiếp sẽ giảm đi vì chúng ta không còn quá bận tâm người khác nói gì về mình.

2. Không đòi hỏi sự hoàn hảo ở bản thân

Nhà trị liệu nhận thức – hành vi Jennifer Shannon giải thích rằng sự lo âu trong giao tiếp thường xuất phát từ mong muốn phải hoàn hảo 100% khi nói chuyện với người khác.

Những người này cảm thấy mình phải luôn nói đúng điều cần nói vào đúng thời điểm và phải thật dễ mến trong mọi cuộc trò chuyện. Họ cho rằng nếu không gây được ấn tượng với bạn bè hay đối tác thì nghĩa là mình đã thất bại.

Để ứng xử tốt hơn trong các tình huống xã hội, hãy hiểu rằng bạn không có nghĩa vụ phải làm hài lòng tất cả mọi người trong một cuộc trò chuyện, và cũng không nhất thiết lúc nào cũng phải gây ấn tượng.

3. Không “kiểm duyệt” từng câu chữ trong đầu

Theo Olivia Remes, nhà nghiên cứu về lo âu tại Đại học Cambridge, một trong những nguyên nhân gây lo lắng khi giao tiếp là thói quen kiểm duyệt từng câu chữ trong đầu trước khi nói ra.

Những người có thói quen này luôn tự hỏi “Nói thế này có ổn không?” trước khi mở lời, và vẫn tiếp tục day dứt về điều đó ngay cả khi đã nói xong. Người có EQ cao thì thoải mái và tự nhiên hơn.

Việc kiểm duyệt câu chữ xuất phát từ mong muốn tạo ấn tượng thật tốt. Tuy nhiên, càng cố gắng quá mức, chúng ta lại càng kém tự nhiên, nhất là khi cố nói những câu thật “tròn trịa” hay chêm vào những câu đùa cho hợp không khí.

Hãy nhớ rằng một cuộc trò chuyện thú vị diễn ra một cách tự nhiên và cần sự đóng góp của nhiều người. Đó không phải sân khấu để bạn trình diễn phiên bản hoàn hảo nhất của mình.

4. Chia sẻ cụ thể, chi tiết khi trò chuyện

Người ngại giao tiếp ở chốn đông người thường trả lời thật ngắn gọn để nhanh chóng thoát khỏi cuộc trò chuyện.

Những người có EQ cao không làm vậy, bởi những câu trả lời cụt lủn dễ khiến cuộc trò chuyện chững lại và khiến người đối diện mất hứng.

Hãy tập chia sẻ thêm chi tiết, đặc biệt khi chủ đề là điều bạn am hiểu. Thay vì chỉ đáp “có” hoặc “không”, bạn có thể kể thêm một trải nghiệm hay một suy nghĩ của mình. Đây là cách đơn giản để rèn kỹ năng trò chuyện và khiến thời gian bên người khác trở nên thú vị hơn.

5. Biết hành động bất chấp nỗi sợ

Ai cũng có lúc sợ hãi, nhưng không phải ai cũng để nỗi sợ ngăn cản mình hành động. Những người có EQ cao cũng có nỗi sợ riêng, chỉ là họ biết chấp nhận và vượt qua nó.

Có người coi nỗi sợ là tín hiệu để trì hoãn việc mình định làm, trong khi người khác chỉ xem đó là một cảm giác tạm thời. Như mọi cảm xúc khác, nỗi sợ sẽ đến rồi dần qua đi.

Vậy làm sao để đối mặt với nỗi sợ trong giao tiếp?

Trước hết, chúng ta cần có nhận thức đúng đắn về bản thân và thế giới xung quanh, từ đó mới có thể hành động đúng. Như nhà trị liệu tâm lý Amy Morin giải thích, né tránh điều mình sợ có thể giúp ta dễ chịu trong chốc lát, nhưng về lâu dài lại khiến nỗi lo âu trở nên nghiêm trọng hơn.

Hãy chấp nhận rằng con đường nào cũng có khó khăn và những cảm xúc không dễ chịu. Nhờ vậy, chúng ta sẽ trở nên vững vàng hơn trước thử thách. Nhà tâm lý học Susan David cho rằng chấp nhận những cảm xúc khó khăn là một phần quan trọng của sự trưởng thành. Không phải ai cũng làm được điều đó ngay, nên chúng ta cần học cách đón nhận và dùng chính những cảm xúc ấy làm động lực để tiến lên.

6. Chăm chút hình ảnh bản thân

Người có EQ cao hiểu rằng lời nói và hành động là những gì người khác nhìn thấy đầu tiên để đánh giá chúng ta. Những gì ta thể hiện ra bên ngoài sẽ là cơ sở để người khác suy đoán về con người ta. Chẳng hạn, nếu bạn tỏ ra rụt rè, nhút nhát và luộm thuộm, sẽ ít ai còn để ý bạn giỏi giang đến đâu.

Khi giao tiếp, người khác dựa vào những gì họ quan sát được để hình thành ấn tượng về chúng ta. Nếu ta cho thấy mình khép kín và khó hòa nhập, họ sẽ khó nhận ra tài năng của ta. Ngược lại, khi ta tự tin và tự nhiên, cuộc trò chuyện sẽ diễn ra suôn sẻ hơn nhiều.

Vì vậy, hãy xây dựng một hình ảnh chỉn chu cho bản thân, từ trang phục, cách thể hiện mình cho đến cách cư xử với người khác. Chú ý đến những chi tiết nhỏ sẽ giúp các cuộc gặp gỡ trở nên dễ chịu hơn.

Nụ cười là một trong những cách đơn giản nhất để kết nối với người khác. Một nụ cười chân thành khiến người đối diện cảm thấy vui vẻ, dễ chịu và cởi mở hơn. Hãy cười nhiều hơn trong các cuộc trò chuyện để việc giao tiếp trở nên hiệu quả hơn.

7. Không dùng điện thoại khi trò chuyện

Một nghiên cứu công bố trên Tạp chí Tâm lý học Xã hội Thực nghiệm (Journal of Experimental Social Psychology) cho thấy việc dùng điện thoại thông minh khi gặp gỡ trực tiếp làm giảm chất lượng cuộc trò chuyện và khiến mọi người kém tận hưởng thời gian bên nhau hơn.

Khi bạn liên tục nhìn vào điện thoại trong lúc nói chuyện, người đối diện sẽ nhận được thông điệp rằng bạn không quan tâm đến điều họ đang nói. Hãy cất điện thoại đi khi trò chuyện với người khác. Theo một số thống kê, trung bình mỗi người có thể kiểm tra điện thoại tới khoảng 150 lần mỗi ngày, vì vậy việc chủ động kiểm soát thói quen này sẽ giúp bạn tận hưởng các cuộc gặp gỡ trọn vẹn hơn.

Trong giao tiếp, sự chú tâm vào người khác luôn tạo được ấn tượng tích cực. Thay vì chỉ tập trung vào bản thân, hãy khiến người đối diện cảm thấy mình quan trọng và được lắng nghe. Điều này giúp cuộc trò chuyện trở nên thú vị và thân thiện hơn, đồng thời giúp bạn hiểu người khác hơn và cải thiện kỹ năng xã hội của chính mình.

Kết luận

Dù không có bảng xếp hạng nào cho những người có EQ cao nhất thế giới, các đặc điểm trên cho thấy EQ cao không phải là tài năng bẩm sinh hiếm có, mà là những thói quen có thể học được: tự tin vừa đủ, không cầu toàn, chú tâm và tôn trọng người đối diện. Bạn có thể đọc thêm về EQ cao và cách rèn luyện EQ để bắt đầu thay đổi. Và để biết chỉ số cảm xúc của mình hiện ở mức nào, hãy làm thử bài test EQ miễn phí.