9 cách dạy con nghe lời hiệu quả mà không cần đòn roi

Con nhỏ bướng bỉnh là chuyện khiến nhiều cha mẹ đau đầu, thậm chí tức giận đến mức dùng đòn roi. Hãy cùng tham khảo 9 cách dạy con nghe lời hiệu quả, được nhiều gia đình áp dụng hiện nay mà không cần đến roi vọt.

Vì sao trẻ không nghe lời cha mẹ?

Ba mẹ thường đi tìm cách dạy con nghe lời nhưng lại bỏ qua nguyên nhân cốt lõi khiến trẻ không nghe lời. Thực tế, có rất nhiều lý do khác nhau dẫn đến tình trạng này, vì vậy cách xử lý cũng cần tùy vào từng tình huống.

Dưới đây là một số lý do thường gặp khiến trẻ trở nên “lì lợm”, không chịu nghe lời bố mẹ.

Bé bị phân tâm

Nhiều khi bé không nghe lời không phải vì hư hay ương bướng, mà đơn giản là bé đang bị phân tâm. Bé đang bị cuốn hút bởi một điều gì đó nên không để ý ba mẹ đang nói gì. Ngày nay, việc xem tivi, điện thoại quá nhiều khiến tình trạng mất tập trung ở trẻ ngày càng phổ biến.

Có bé thậm chí không còn quan tâm đến mọi việc xung quanh chiếc điện thoại, dần trở nên thờ ơ, dễ la hét và nổi giận khi bị ngắt quãng. Nhiều chuyên gia nhi khoa đã cảnh báo việc trẻ dùng thiết bị điện tử quá nhiều có thể ảnh hưởng đến khả năng tập trung và cảm xúc của trẻ.

Bé không hiểu bạn đang nói gì

Có thể bé thực sự không hiểu bạn đang nói gì, chứ không phải bé không ngoan. Khả năng tiếp nhận thông tin của trẻ còn hạn chế hơn người lớn, nên việc bắt bé hiểu mọi điều bạn nói là không hợp lý.

Vì vậy, hãy cố gắng diễn đạt thật đơn giản, dễ hiểu và với thái độ nhẹ nhàng để con có thể hiểu và ghi nhớ.

Bé không nghe lời vì không muốn

Đang chơi vui với bạn bè mà bị ba mẹ gọi về nhà thì đứa trẻ nào cũng thấy khó chịu. Thử tưởng tượng bạn đang đi uống trà sữa cùng hội bạn thân mà bị gọi về giữa chừng, hẳn bạn cũng chẳng vui vẻ gì. Trẻ con cũng vậy.

Bé quá sợ hãi

Nhiều trường hợp bé quá sợ – sợ bị mắng, sợ bị đánh – đến mức không còn tiếp nhận được những gì cha mẹ đang nói. Khi hoảng sợ, trẻ thường chỉ lo né tránh hình phạt nên rất khó bình tĩnh lắng nghe và suy nghĩ.

Bé cảm thấy không được tôn trọng, bị áp đặt

Đây thường là dấu hiệu bé bước vào giai đoạn muốn khẳng định bản thân. Bé cũng có lòng tự trọng riêng, nên khi cảm thấy không được tôn trọng, bé sẽ tức giận và trở nên chống đối.

9 cách dạy con nghe lời cha mẹ không nên bỏ qua

1. Thu hút sự chú ý của con

Để dạy con ngoan, nghe lời, trước hết cha mẹ cần có được sự chú ý của con để con lắng nghe điều mình muốn nói. Hãy tiến lại gần, đặt tay lên vai và nhìn vào mắt con. Sự gần gũi này giúp con tập trung vào lời bạn nói.

2. Thì thầm với con

Thì thầm sẽ kích thích sự tò mò của bé; bé cảm thấy mình là nhân vật quan trọng, được giao trách nhiệm giữ một “bí mật”. Giọng nói nhỏ nhẹ cũng giúp xoa dịu và giảm bớt lo lắng cho bé, hiệu quả hơn nhiều so với la hét.

3. Lắng nghe con

Cách dạy trẻ không nghe lời tốt nhất là cha mẹ đủ kiên nhẫn và tinh tế để nhận ra tâm lý của con. Từ đó, hãy lắng nghe tâm tư của con, thấu hiểu và giải thích cho con những điều còn vướng mắc. Nhiều khi con cãi lời là do hai bên chưa thật sự hiểu nhau; nếu cha mẹ biết đồng cảm, các cuộc trò chuyện sẽ trở nên dễ dàng hơn.

4. Rèn tính chủ động cho con

Rèn cho con tính chủ động là một cách dạy con nghe lời thông minh và hiệu quả. Để con biết tự giác, ba mẹ cần giải thích rõ ràng vì sao phải làm việc này, việc kia.

Khi hiểu được ý nghĩa tích cực của việc mình làm, bé sẽ chủ động thực hiện mà không cần nhắc nhở.

5. Nói vừa đủ, ngắn gọn

Đừng giải thích hay hướng dẫn quá dài dòng khi muốn con làm một việc gì đó. Trẻ tiếp nhận được ít thông tin hơn người lớn, vì vậy với trẻ bướng bỉnh, cha mẹ càng nên nói ngắn gọn, dễ hiểu.

6. Để trẻ tự suy nghĩ

Khi trẻ bướng bỉnh hoặc mắc lỗi, hãy dành cho bé một khoảng thời gian để tự suy nghĩ. Sau đó, bạn có thể hỏi bé thấy mình đúng hay sai, rồi giải thích và hướng dẫn bé điều đúng đắn.

7. Đặt ra quy tắc rõ ràng

Cha mẹ có thể dạy trẻ bướng bỉnh thông qua những quy tắc cụ thể: lần đầu mắc lỗi sẽ được nhắc nhở, lần thứ hai bị cảnh cáo, và lần cuối cùng sẽ bị kỷ luật theo mức đã thống nhất (không dùng bạo lực).

8. Giữ đúng lời hứa

Cha mẹ có thể đặt ra yêu cầu và hứa trước con sẽ nhận được gì nếu làm tốt; ngược lại, nếu không làm thì con sẽ chịu hình phạt đúng như đã nói. Khi con làm tốt, hãy giữ đúng lời hứa, đừng tiếc lời khen và động viên con tiếp tục phát huy.

9. Kết nối với con mỗi ngày

Một trong những cách dạy con nghe lời hiệu quả nhất là gắn kết với con mỗi ngày. Khi được cha mẹ quan tâm, hướng dẫn và chơi đùa cùng, trẻ không chỉ hiểu biết hơn mà còn ngoan ngoãn hơn.

Trẻ thường chống đối, không nghe lời khi cảm thấy bất an, thiếu yêu thương và muốn được chú ý. Vì vậy, nếu được cha mẹ đồng hành và ủng hộ, trẻ sẽ ít khi trở nên ương bướng.

Kết luận

Trên đây là 9 cách dạy con nghe lời hiệu quả mà không cần đến đòn roi, các bậc phụ huynh có thể tham khảo và điều chỉnh cho phù hợp với con mình. Hiểu đúng nguyên nhân, kiên nhẫn và tôn trọng con sẽ giúp việc nuôi dạy trở nên nhẹ nhàng, dân chủ hơn. Để hiểu rõ hơn khả năng thấu hiểu và kiểm soát cảm xúc của chính mình, bạn có thể làm thử bài test EQ miễn phí.